პირველი პრეეკლამფსიის სკრინინგული ტესტის გავლენა ორსულობის შედეგზე
DOI:
https://doi.org/10.52340/jecm.2026.01.06საკვანძო სიტყვები:
Preeclampsia, Infertility, Pregnancy complications, Maternal health, Screening testანოტაცია
შესავალი. ჰიპერტენზიული დარღვევები მსოფლიოში დედისა და პერინატალური ავადობისა და სიკვდილიანობის ერთ-ერთი წამყვანი მიზეზია. პრეეკლამპსიით ერთი ორსული ქალი იღუპება 7 წუთში ერთხელ (სულ 70 000) და ერთი ნაყოფი (სულ 525 000) ერთ წუთში ერთხელ (ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია, 2019).
მიზანი. პირველი ტრიმესტრის პრეეკლამპსიის სკრინინგული ტესტის ეფექტურობის შეფასება.
მეთოდები. 2021-2025 წლებში (აგვისტო) ზურაბ საბახტარაშვილის რეპროდუქციულ კლინიკაში ჩატარდა პროსპექტულ-ობსერვაციული კვლევა 143 ორსულ ქალზე, რომლებსაც ჰქონდათ პრეეკლამპსიის დადასტურებული მაღალი რისკი (ჯგუფი l). ყველა მონაწილეს ჩაუტარდა პრეეკლამფსიის სკრინინგული ტესტი პირველ ტრიმესტრში, ორსულობის 11-14 კვირაზე, რაც მოიცავდა საშვილოსნოს არტერიის ორმხრივ დოპლეროგრაფიას, საშუალო არტერიულ წნევას და ბიოქიმიურ მარკერებს (პლაცენტას ზრდის ფაქტორი). მაღალი რისკის მქონე ორსულებს მთელი ორსულობის განმავლობაში უტარდებოდათ აცეტილსალიცილის მჟავას 150 მგ მკურნალობა. გარდა ამისა, 2023-2024 წლებში ღუდუშაურის სახელობის ეროვნულ სამედიცინო ცენტრში შესწავლილი იქნა 106 ორსული ქალი, რომლებსაც განუვითარდათ პრეეკლამფსია (II ჯგუფი). ლოგისტიკური რეგრესია იქნა გამოყენებული დამაბნეველი ფაქტორების გამოსარიცხად.
შედეგები: 2021 წლის 1 იანვრიდან 2025 წლის 31 ივლისამდე პერიოდში ზურაბ საბახტარაშვილის რეპროდუქციულ კლინიკაში ჩატარდა 950 პრეეკლამპსიის სკრინინგული ტესტი. 503 შემთხვევაში დადასტურდა მაღალი რისკი (53.4%). პროსპექტიულ-ობსერვაციული კვლევისთვის შეირჩა 143 ორსული ქალი პრეეკლამპსიის მაღალი რისკით (I ჯგუფი). მათგან 90.2%-ს (129 ორსული) არ განუვითარდა პრეეკლამფსია, 9.8%-ს (14 ორსული) განუვითარდა პრეეკლამპსია. კვლევა აჩვენებს, რომ ამ 143 პაციენტში დედის ან ნაყოფის ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემები არ დაფიქსირებულა (დედის სიკვდილიანობა - 0, ნაყოფის სიკვდილიანობა - 0, ჰისტერექტომია - 0, დედის ინტენსიური თერაპიის განყოფილებაში განთავსება - 0). ცალკე შესწავლილი იქნა 106 ორსული ქალის მეორე ჯგუფი, რომლებსაც განუვითარდათ პრეეკლამპსია. ამ ჯგუფში არცერთს არ ჩაუტარებია სკრინინგ ტესტი. ამ ჯგუფში აღინიშნა შემდეგი გართულებები: ნაყოფის სიკვდილი - 13 (12.3%), ჰისტერექტომია - 5 (4.7%), დედის ინტენსიური თერაპიის განყოფილებაში განთავსება - 5 (4.7%). დედისა და ნაყოფის არასასურველი შედეგების სხვაობა სკრინინგირებულ და არასკრინინგულ ჯგუფებს შორის მნიშვნელოვანი იყო (p < 0.05).
დასკვნა: ჩვენი კვლევა აჩვენებს, რომ 143 ორსული ქალიდან, რომლებსაც სკრინინგის შედეგად პრეეკლამპსიის მაღალი რისკი აღმოაჩნდათ და რომლებმაც მიიღეს შესაბამისი მკურნალობა (აცეტილსალიცილის მჟავას 150 მგ დღიური დოზა), მხოლოდ 14-ს (9.8%) განუვითარდა პრეეკლამპსია. დედა-ნაყოფის სერიოზული გართულებების შემთხვევები არ დაფიქსირებულა.
Downloads
წყაროები
Magee LA, Pels A, Helewa M, Rey E, von Dadelszen P, Audibert F, Bujold E, Côté AM, Douglas MJ, Eastabrook G, Firoz T. Diagnosis, evaluation, and management of the hypertensive disorders of pregnancy: executive summary. Journal of Obstetrics and Gynaecology Canada. 2014;36(5):416.
Khan KS, Wojdyla D, Say L, Gülmezoglu AM, Van Look PF. WHO analysis of causes of maternal death: a systematic review. The lancet. 2006 Apr 1;367(9516):1066-74.
Duley L, Meher S, Jones L. Drugs for treatment of very high blood pressure during pregnancy. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2013(7):CD001449.
Magee LA, Nicolaides KH, Von Dadelszen P. Preeclampsia. New England Journal of Medicine. 2022 May 12;386(19):1817-32.
Moore GS, Allshouse AA, Post AL, Galan HL, Heyborne KD. Early initiation of low-dose aspirin for reduction in preeclampsia risk in high-risk women: a secondary analysis of the MFMU High-Risk Aspirin Study. Journal of Perinatology. 2015 May;35(5):328-31.
Kassebaum NJ, Barber RM, Bhutta ZA, Dandona L, Gething PW, Hay SI, Kinfu Y, Larson HJ, Liang X, Lim SS, Lopez AD. Global, regional, and national levels of maternal mortality, 1990–2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015. The lancet. 2016 Oct 8;388(10053):1775-812.
Too GT, Hill JB. Hypertensive crisis during pregnancy and postpartum period. In Seminars in Perinatology 2013 Aug 1 (Vol. 37, No. 4, pp. 280-287). WB Saunders.
Kassebaum NJ, Barber RM, Bhutta ZA, Dandona L, Gething PW, Hay SI, Kinfu Y, Larson HJ, Liang X, Lim SS, Lopez AD. Global, regional, and national levels of maternal mortality, 1990–2015: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2015. The lancet. 2016 Oct 8;388(10053):1775-812.
Henderson JT, Thompson JH, Burda BU, Cantor A. Preeclampsia screening: evidence report and systematic review for the US Preventive Services Task Force. Jama. 2017 Apr 25;317(16):1668-83.
Costa FD, Murthi P, Keogh R, Woodrow N. Early screening for preeclampsia. Revista Brasileira de Ginecologia e Obstetrícia. 2011;33:367-75.
Bibbins-Domingo K, Grossman DC, Curry SJ, Barry MJ, Davidson KW, Doubeni CA, Epling JW, Kemper AR, Krist AH, Kurth AE, Landefeld CS. Screening for preeclampsia: US preventive services task force recommendation statement. Jama. 2017 Apr 25;317(16):1661-7.
Chaemsaithong P, Sahota DS, Poon LC. First trimester preeclampsia screening and prediction. American journal of obstetrics and gynecology. 2022 Feb 1;226(2):S1071-97.
Bujold E, Roberge S, Lacasse Y, Bureau M, Audibert F, Marcoux S, Forest JC, Giguere Y. Prevention of preeclampsia and intrauterine growth restriction with aspirin started in early pregnancy: a meta-analysis. Obstetrics & Gynecology. 2010 Aug 1;116(2 Part 1):402-14.
Gaspoz JM, Coxson PG, Goldman PA, Williams LW, Kuntz KM, Hunink MM, Goldman L. Cost effectiveness of aspirin, clopidogrel, or both for secondary prevention of coronary heart disease. New England Journal of Medicine. 2002 Jun 6;346(23):1800-6.
Atallah A, Lecarpentier E, Goffinet F, Doret-Dion M, Gaucherand P, Tsatsaris V. Aspirin for prevention of preeclampsia. Drugs. 2017 Nov;77(17):1819-31.
Ciobanu A, Wright A, Panaitescu A, et al. Prediction of imminent preeclampsia at 35–37 weeks gestation. Am J Obstet Gynecol 2019;220:584.e1-11.
Poon LC, Wright D, Rolnik DL, et al. Aspirin for Evidence-Based Preeclampsia Prevention trial: effect of aspirin in prevention of preterm preeclampsia in subgroups of women according to their characteristics and medical and obstetrical history. Am J Obstet Gynecol 2017;217:585.e1-5.
Meher S, Duley L, Hunter K, Askie L. Antiplatelet therapy before or after 16 weeks’ gestation for preventing preeclampsia: an individual participant data meta-analysis. American journal of obstetrics and gynecology. 2017 Feb 1;216(2):121-8.
Meher S, Duley L, Hunter K, Askie L. Antiplatelet therapy before or after 16 weeks’ gestation for preventing preeclampsia: an individual participant data meta-analysis. American journal of obstetrics and gynecology. 2017 Feb 1;216(2):121-8.
Costa FD, Murthi P, Keogh R, Woodrow N. Early screening for preeclampsia. Revista Brasileira de Ginecologia e Obstetrícia. 2011;33:367-75.
Poon LC, Kametas NA, Maiz N, Akolekar R, Nicolaides KH. First-trimester prediction of hypertensive disorders in pregnancy. Hypertension. 2009;53(5):812-8.
United Nations Development Programme. Human Development Report 2014. Washington, DC: United Nations Development Programme; 2014.
McDuffie RS Jr, Beck A, Bischoff K, Cross J, Orleans M. Effect of frequency of prenatal care visits on perinatal outcome among low-risk women: a randomized controlled trial. JAMA. 1996;275(11):847-851.
Rhode MA, Shapiro H, Jones OW III. Indicated vs. routine prenatal urine chemical reagent strip testing. J Reprod Med. 2007;52(3):214-219.
Valdés E, Sepúlveda-Martínez Á, Tong A, Castro M, Castro D. Assessment of protein:creatinine ratio versus 24-hour urine protein in the diagnosis of preeclampsia [published online June 3, 2015]. Gynecol Obstet Invest. doi:10.1159/000381773
Bhide A, Rana R, Dhavilkar M, Amodio-Hernandez M, Deshpande D, Caric V. The value of the urinary protein:creatinine ratio for the detection of significant proteinuria in women with suspected preeclampsia. Acta Obstet Gynecol Scand. 2015;94(5):542-546.
Durnwald C, Mercer B. A prospective comparison of total protein/creatinine ratio versus 24-hour urine protein in women with suspected preeclampsia. Am J Obstet Gynecol. 2003;189(3):848-852.
Dwyer BK, Gorman M, Carroll IR, Druzin M. Urinalysis vs urine protein-creatinine ratio to predict significant proteinuria in pregnancy. J Perinatol. 2008;28(7):461-467.
Kyle PM, Fielder JN, Pullar B, Horwood LJ, Moore MP. Comparison of methods to identify significant proteinuria in pregnancy in the outpatient setting. BJOG. 2008;115(4):523-527.
Lamontagne A, Côté AM, Rey E. The urinary protein-to-creatinine ratio in Canadian women at risk of preeclampsia: does the time of day of testing matter? J Obstet Gynaecol Can. 2014;36(4):303-308;
Sethuram R, Kiran TS, Weerakkody AN. Is the urine spot protein/creatinine ratio a valid diagnostic test for pre-eclampsia? J Obstet Gynaecol. 2011;31(2):128-130.
Stout MJ, Scifres CM, Stamilio DM. Diagnostic utility of urine protein-to-creatinine ratio for identifying proteinuria in pregnancy. J Matern Fetal Neonatal Med. 2013;26(1):66-70.
Tun C, Quiñones JN, Kurt A, Smulian JC, Rochon M. Comparison of 12-hour urine protein and protein:creatinine ratio with 24-hour urine protein for the diagnosis of preeclampsia. Am J Obstet Gynecol. 2012;207(3):233.e1-233.e8.
Verdonk K, Niemeijer IC, Hop WC, et al. Variation of urinary protein to creatinine ratio during the day in women with suspected pre-eclampsia. BJOG. 2014;121(13):1660-1665.
Wheeler TL, Blackhurst DW, Dellinger EH, Ramsey PS. Usage of spot urine protein to creatinine ratios in the evaluation of preeclampsia. Am J Obstet Gynecol. 2007;196(5):465.e1-465.e4.
Young RA, Buchanan RJ, Kinch RA. Use of the protein/creatinine ratio of a single voided urine specimen in the evaluation of suspected pregnancy-induced hypertension.J Fam Pract. 1996;42(4):385-389.
Mészáros, B., Kukor, Z., & Valent, S. (2023). Recent Advances in the Prevention and Screening of Preeclampsia. Journal of Clinical Medicine, 12(18), 6020.
sparvarinha, M.; Madadi, S.; Aslanian-Kalkhoran, L.; Nickho, H.; Dolati, S.; Pia, H.; Danaii, S.; Taghavi, S.; Yousefi, M. Dominant immune cells in pregnancy and pregnancy complications: T helper cells (TH1/TH2, TH17/Treg cells), NK cells, MDSCs, and the immune checkpoints. Cell Biol. Int. 2023, 47, 507–519.
Doria, A.; Iaccarino, L.; Arienti, S.; Ghirardello, A.; Zampieri, S.; Rampudda, M.E.; Cutolo, M.; Tincani, A.; Todesco, S. Th2 immune deviation induced by pregnancy: The two faces of autoimmune rheumatic diseases. Reprod. Toxicol. 2006, 22, 234–241
Dimitriadis E, Rolnik DL, Zhou W, Estrada-Gutierrez G, Koga K, Francisco RP, Whitehead C, Hyett J, da Silva Costa F, Nicolaides K, Menkhorst E. Pre-eclampsia. Nature reviews Disease primers. 2023 Feb 16;9(1):8.
Arbuzova S. Common pathogenesis of early and late preeclampsia: evidence from recurrences and review of the literature. Arch Gynecol Obstet. 2024 Aug;310(2):953-959.
Nguyen-Hoang L, Dinh LT, Tai AST, Nguyen DA, Pooh RK, Shiozaki A, Zheng M, Hu Y, Li B, Kusuma A, Yapan P, Gosavi A, Kaneko M, Luewan S, Chang TY, Chaiyasit N, Nanthakomon T, Liu H, Shaw SW, Leung WC, Mahdy ZA, Aguilar A, Leung HHY, Lee NMW, Lau SL, Wah IYM, Lu X, Sahota DS, Chong MKC, Poon LC; FORECAST Collaborators. Implementation of First-Trimester Screening and Prevention of Preeclampsia: A Stepped Wedge Cluster-Randomized Trial in Asia. Circulation. 2024 Oct 15;150(16):1223-1235.
O'Gorman N, Wright D, Rolnik DL, Nicolaides KH, Poon LC. Study protocol for the randomised controlled trial: combined multimarker screening and randomised patient treatment with ASpirin for evidence-based PREeclampsia prevention (ASPRE). BMJ Open. 2016;6(6):e011801. Published 2016 Jun 28.


