კუჭის კიბოს ავადობის სქესობრივი თავისებურებები საქართველოში, 2015-2022
DOI:
https://doi.org/10.52340/jecm.2025.06.17საკვანძო სიტყვები:
Gastric Cancer, Sex Differences, Georgiaანოტაცია
კვლევის მიზანს შეადგენდა ინვაზიური კუჭის კიბოს ავადობისა და სიკვდილიანობის სქესობრივი თავისებურებების შეფასება 2015-2022 წლებში საქართველოში დიაგნოსტირებულ პაციენტებში. ჩატარდა კიბოს პოპულაციურ რეგისტრზე დაფუძნებული კვლევა. 2015 – 2022 წლებში საქართველოში კუჭის კიბოს ასაკ-სტანდარტიზებული ავადობის მაჩვენებელი (ASIR) კაცებში შემცირდა 12.0-დან 11.5-მდე, ხოლო ქალეში - 5.9-დან 4.3-მდე. ამასთან, ანალიზში ჩართული ყველა კალენდარული წლის განმავლობაში ASIR კაცებში დაახლოებით ორჯერ მაღალი იყო, ვიდრე ქალებში. აღნიშნულ პერიოდში სიკვდილიანობის ასაკ-სტანდარტიზებული სიკვდილიანობის მაჩვენებელი კაცებში 10.5-დან 7.3-მდე შემცირდა, ქალებში კი - 5.8-დან 3.0-მდე. ავადობისა და სიკვდილიანობის მაჩვენებელთა სტაბილური კლების ტენდენცია არ გამოვლენილა დაკვირვების მთელ პერიოდში. უნივარიაციული კოქსის რეგრესიული მეთოდით დასტურდება, რომ კუჭის კიბოს დიაგნოზის მქონე კაცებში სიკვდილიანობის რისკი რამდენადმე მაღალია, ვიდრე ქალებში, თუმცა მულტივარიაციული ანალიზით არ დადასტურდა, რომ პაციენტის სქესი სიკვდილიანობის განმსაზღვრელ დამოუკიდებელ ფაქტორს წარმოადგენს. კუჭის კიბოს პრევენციული ღონისძიებების დაგეგმვისას მიზანშეწონილია სქესობრივი თავისებურებების გათვალისწინება.
Downloads
წყაროები
Arnold M, Abnet CC, Neale RE, Vignat J, Giovannucci EL, McGlynn KA, Bray F. Global Burden of 5 Major Types of Gastrointestinal Cancer. Gastroenterology. 2020 Jul;159(1):335-349.e15. doi: 10.1053/j.gastro.2020.02.068
Grad C, Grad S, Fărcaş RA, Popa S, Dumitraşcu DL. Changing trends in the epidemiology of gastric cancer. Med Pharm Rep. 2023 Jul;96(3):229-234. doi: 10.15386/mpr-2538
Ilic M, Ilic I. Epidemiology of stomach cancer. World J Gastroenterol. 2022 Mar 28;28(12):1187-1203. doi: 10.3748/wjg.v28.i12.1187
Kilian C, Neufeld M, Manthey J et al. Self-reported changes in alcohol and tobacco use during COVID-19: findings from the eastern part of WHO European Region. Eur J Public Health. 2022 Jun 1;32(3):474-480. doi: 10.1093/eurpub/ckac011. PMID: 35137046; PMCID: PMC9159328.
Li H, Wei Z, Wang C, Chen W, He Y, Zhang C. Gender Differences in Gastric Cancer Survival: 99,922 Cases Based on the SEER Database. J Gastrointest Surg. 2020 Aug;24(8):1747-1757. doi: 10.1007/s11605-019-04304-y. Epub 2019 Jul 25. PMID: 31346960.
Li WY, Han Y, Xu HM, Wang ZN, Xu YY, Song YX, Xu H, Yin SC, Liu XY, Miao ZF. Smoking status and subsequent gastric cancer risk in men compared with women: a meta-analysis of prospective observational studies. BMC Cancer 2019; 19: 377. PMID: 31014273 DOI: 10.1186/s12885-019-5601-9.
Milano AF. 20-Year Comparative Survival and Mortality of Cancer of the Stomach by Age, Sex, Race, Stage, Grade, Cohort Entry Time-Period, Disease Duration & Selected ICD-O-3 Oncologic Phenotypes: A Systematic Review of 157,258 Cases for Diagnosis Years 1973-2014: (SEER*Stat 8.3.4). J Insur Med. 2019; 48 (1): 5-23. doi: 10.17849/insm-48-1-1-19.1
Morgan E, Arnold M, Camargo MC, et al. The current and future incidence and mortality of gastric cancer in 185 countries, 2020-40: A population-based modeling study. EClinicalMedicine. 2022 Apr 21;47:101404. doi: 10.1016/j.eclinm.2022.101404
Shin WS, Xie F, Chen B, Yu P, Yu J, To KF, Kang W. Updated Epidemiology of Gastric Cancer in Asia: Decreased Incidence but Still a Big Challenge. Cancers (Basel). 2023 May 6;15(9):2639. doi: 10.3390/cancers15092639
Song Y, Liu X, Cheng W, Li H, Zhang D. The global, regional, and national burden of stomach cancer and its attributable risk factors from 1990 to 2019. Sci Rep.2022 Jul7;12(1):11542. doi: 10.1038/s41598-022-15839-7
Theilmann M, Lemp JM, Winkler V et al. Patterns of tobacco use in low and middle-income countries by tobacco product and sociodemographic characteristics: nationally representative survey data from 82 countries. BMJ. 2022 Aug 30;378: e067582. doi: 10.1136/bmj-2021-067582. PMID: 36041745.
ჩამოტვირთვები
გამოქვეყნებული
როგორ უნდა ციტირება
გამოცემა
სექცია
