ალექსანდრე ყაზბეგის შემოქმედება და თანამედროვეობა

ანოტაცია

ალექსანდრე ყაზბეგი კრიტიკული რეალიზმის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომად-გენელია,  რომელიც ობიექტურ სინამდვილეს ასახავს და არა სასურველს.

   თხზულებების შექმნისას ყაზბეგი ეყრდნობა სამ წყაროს: ისტორიულ ფაქტებს, ეთნოგრაფიულ საფუძვლებსა და ფოლკლორულ მასალას.

     მნიშვნელოვანია ისიც, რომ ერთ-ერთ პატარა ჩანაწერში, რომელსაც „ქალის თავისუფლება“ ეწოდება, ყაზბეგი მოგვითხრობს  შვეიცარიაში გამართული თავყრილობის შესახებ, რომელსაც   რამდენიმე ქართველი მამაკაცი და ქალბატონი ესწრებოდა. ისინი  საუბრობდნენ ქალის თავისუფლების შესახებ, თუმცა, ყაზბეგი საუბრის შინაარს არ გადმოგვცემს.

      ყაზბეგის შემოქმედებაში ნაჩვენებია თემის რღვევასთან, სოციალური წყობის  შეცვლასა და რუსეთის ბატონობის დამკვიდრებასთან ერთად როგორ შეიცვალა ქალის მიმართ დამოკიდებულება.

     ეთნოგრაფიული ხასიათის წერილშიც „მოხევეები და იმათი ცხოვრება“ ყაზბეგი  აღწერს ხევში ქალის მდგომარეობას. „მოხევეებში ქალი სრულებით სხვა მდგომარეობაში არის, ვიდრე ირგვლივ მყოფ მეზობელ ხალხში. აქ ქალი არც ისე დამალული და საქმეში მონაწილეობა მიუღებელი რჩება, როგორც ოსებსა და ჩერქეზებში. არც იმგვარი გამაქალბატონებელი მდგომარეობა აქვს, როგორც ქართლში“.

       ბევრ მოთხრობას სათაურად ქალის სახელი აქვს შერჩეული მწერლის მიერ, სადაც იგი მოგვითხრობს ქალის ტრაგიკული ბედის, ოჯახსა და საზოგადოებაში მათი უთანასწორო მდგომარეობის შესახებ. ისინი ხმას ვერ იმაღლებენ უსამართლობის წინააღმდეგ და ბედს ემორჩილებიან. თუმცა, შინაგანად კარგად გრძნობენ თავიანთ უნუგეშო მდგომარეობას. მწერალს თითქოს სურს, გამოაფხიზლოს, პროტესტის გრძნობა გაუღვივოს, დუმილი დაარღვევინოს მათ.

    აღნიშნული საკითხი  თანამედროვე საზოგადოებაშიც აქტუალურია.