ტერმინოლოგიური პროცესები რეწვის სფეროში, სპეციალური ლექსიკის ფორმირება
DOI:
https://doi.org/10.52340/tuw.2025.38.01.09საკვანძო სიტყვები:
ტერმინოლოგიური დერივაცია, ქარგვა, ტუბეტეიკის დამზადება, ოქროქარგვა, რეწვის ლექსიკა, სიტყვაწარმოება, დიალექტული ვარიანტები, პროფესიული ტერმინოლოგიაანოტაცია
სტატიაში ტერმინოლოგიური დერივაციის პროცესების საფუძველზე ქარგვის (kashtado‘zlik), დოპის დამზადების (do‘ppido‘zlik) და ოქროს ქარგვის (zardo‘zlik) სფეროებში გამოყენებული ლექსიკური ერთეულები განიხილება. ფართო ისტორიულ-ეტიმოლოგიური კვლევა აჩვენებს, რომ ამ ერთეულებს ახასიათებთ მორფოლოგიური სტრუქტურები, დერივაციული აფიქსები, სემანტიკური ცვლილებები და დიალექტური ვარიანტები უზბეკურ ენობრივ სისტემებში. გამოყენებითი ხელოვნების პროფესიული ლექსიკის ფორმირებაზე აფიქსაციის, კომპონირების და სემანტიკური გაფართოების გავლენის ანალიზი ადასტურებს დერივაციული მოდელების სტაბილურობას ეროვნული-კულტურული კონტექსტისთვის. კვლევა აღწერს ტერმინების ისტორიულ განვითარებას — უძველესი ხალათებისა და ხელოსნური პრაქტიკებიდან დღევანდელ რეალიებამდე — და ხაზს უსვამს მათ მნიშვნელობას კულტურული იდენტობის შენარჩუნებაში გლობალიზაციის პირობებში. სხვა თურქულ ენებთან შედარებითი ანალიზი, რომელიც მსგავს მექანიზმებს ავლენს ხელოსნური ტერმინოლოგიის ფორმირებაში, აჩვენებს, რომ ასეთი პროცესი თითქმის ყველა ენაშია დამახასიათებელი. კვლევა ასევე ხელს უწყობს ტრადიციული უზბეკური ხელსაქმის ტერმინოლოგიის ტერმინოგენეზის თვალსაზრისით შესწავლას, რაც მნიშვნელოვან თეორიულ საფუძველს ქმნის ლექსიკოგრაფიისა და კულტურული ლინგვისტიკისთვის.
##plugins.generic.usageStats.downloads##
წყაროები
Bobozhonova M. Vocabulary of Embroidery and National Traditions. Tashkent: TDPU, 2018.
Explanatory Dictionary of the Uzbek Language (5 volumes). Tashkent: UzME, 2006.
Qilichev B. Lexico-Semantic Features of Craft Terminology. Samarkand, 2015.
Rajabov A. Problems of Term Formation in the Uzbek Language. Tashkent: O‘qituvchi, 1990.
Solikhov A. The Word-Formation System of the Uzbek Language. Tashkent: Fan, 1982.
Serebrennikov B.A. The Role of Language in Understanding the World. Moscow: Nauka, 1988.
Urazov R.K. Terminological Derivation in Turkic Languages. Almaty: Gylym, 2002.
National Encyclopedia of Uzbekistan. Tashkent: 2000–2005.
გამოქვეყნებული
როგორ უნდა ციტირება
გამოცემა
სექცია
