კანის მოვლის დაწყება ბავშვობისა და მოზარდობის ასაკში: მოვლის საშუალებათა გამოყენების თავისებურებები, სოციალური მედიის გავლენა და კანის მოვლის მიმდინარე პრაქტიკა ზრდასრულთა საერთაშორისო კვლევაში
DOI:
https://doi.org/10.52340/jecm.2026.03.09საკვანძო სიტყვები:
skincare, adolescence, social media, skin healthანოტაცია
ბავშვობასა და მოზარდობაში კანის მოვლის დაწყება სულ უფრო თვალსაჩინო ხდება სოციალური მედიისა და კომერციულად პოპულარიზებული სილამაზის რუტინების ფონზე. მოცემულ რეტროსპექტულ ჯვარედინ კვლევაში 123 ზრდასრულ მონაწილეში შეფასდა კანის მოვლის დაწყების ასაკი, ბავშვობასა და მოზარდობაში არსებული კანის მოვლის პრაქტიკა, სოციალური მედიიდან მიღებული ინფორმაცია, კანის მოვლის მიმდინარე ჩვევები და შედეგები კითხვარის საფუძველზე. ოცდახუთმა მონაწილემ კანის მოვლა დაიწყო ≤12 წლის ასაკში, ხოლო 98-მა — 13–18 წლის ასაკში. მთლიანობაში, მონაწილეთა 72.4%-მა აღნიშნა, რომ კანის მოვლის შესახებ ინფორმაცია სოციალური მედიიდან მიიღო. ადრეული ასაკის ჯგუფში უფრო ხშირად აღინიშნებოდა 18 წლამდე რეგულარული და ყოველდღიური კანის მოვლა; თუმცა, ეს შედარებები შეზღუდულია, რადგან კანის მოვლის უფრო ადრე დამწყებ მონაწილეებს ასეთი ქცევის ჩამოყალიბებისთვის უფრო ხანგრძლივი პერიოდი ჰქონდათ. მრავლობითი შედარებების კორექციის შემდეგ სოციალური მედიის, გარეგნობასთან დაკავშირებულ, ფსიქოლოგიურ ან თვითშეფასებით აღნიშნულ კანის ჯანმრთელობის შედეგებში სარწმუნო განსხვავებები არ გამოვლენილა. მიღებული მონაცემები აღწერს ბავშვობასა და მოზარდობაში დაწყებული კანის მოვლის ქცევებს და მიუთითებს პერსპექტიული კვლევების საჭიროებაზე, სტანდარტიზებული დაკვირვების პერიოდებისა და ვალიდირებული საზომების გამოყენებით.
Downloads
წყაროები
1. Choukas-Bradley S, Maheux AJ, Aubrey JS, et al. Social Media Use, Body Image Concerns, and Disordered Eating Among Adolescents. In: Christakis DA, Hale L, eds. Handbook of Children and Screens. Springer Nature Switzerland; 2025:149–156. DOI: 10.1007/978-3-031-69362-5_21.
2. Choukas-Bradley S, Nesi J, Widman L, Higgins MK. Camera-ready: Young women’s appearance-related social media consciousness. Psychol Pop Media Cult. 2019;8(4):473–481. DOI: 10.1037/ppm0000196.
3. De Veirman M, Cauberghe V, Hudders L. Marketing through Instagram influencers: the impact of number of followers and product divergence on brand attitude. Int J Advert. 2017;36(5):798–828. DOI: 10.1080/02650487.2017.1348035.
4. Djafarova E, Rushworth C. Exploring the credibility of online celebrities’ Instagram profiles in influencing the purchase decisions of young female users. Comput Hum Behav. 2017;68:1–7. DOI: 10.1016/j.chb.2016.11.009.
5. Eichenfield LF, Krakowski AC, Piggott C, et al. Evidence-Based Recommendations for the Diagnosis and Treatment of Pediatric Acne. Pediatrics. 2013;131(Suppl 3):S163–S186. DOI: 10.1542/peds.2013-0490B. PMID: 23637225.
6. Keles B, McCrae N, Grealish A. A systematic review: the influence of social media on depression, anxiety and psychological distress in adolescents. Int J Adolesc Youth. 2020;25(1):79–93. DOI: 10.1080/02673843.2019.1590851.
7. McNamee P, Mendolia S, Yerokhin O. Social media use and emotional and behavioural outcomes in adolescence: Evidence from British longitudinal data. Econ Hum Biol. 2021;41:100992. DOI: 10.1016/j.ehb.2021.100992. PMID: 33714031.
8. Nuhii N, Yzeiri Havziu D, Osmani Alija G, Bilalli S, Alija E, Çanga J, et al. Adolescents knowledge on the use of cosmetic and dermatological preparations in the treatment of acne vulgaris. ACTA MEDICA BALKANICA International Journal of Medical Sciences. 2024;9(17–18):205–214. DOI: 10.62792/ut.amb.v9.i17-18.p2571.
9. Parikh AK, Lipner SR. Glow or No-Go: Ethical considerations of adolescent and teen skincare trends in social media. Skin Res Technol. 2024;30(8):e70029. DOI: 10.1111/srt.70029. PMID: 39185758.
10. Sarda E, El-Jor C, Shankland R, et al. Social media use and roles of self-objectification, self-compassion and body image concerns: a systematic review. J Eat Disord. 2025;13(1):192. DOI: 10.1186/s40337-025-01353-4. PMID: 40877959.
11. Tan JKL, Bhate K. A global perspective on the epidemiology of acne. Br J Dermatol. 2015;172 Suppl 1:3–12. DOI: 10.1111/bjd.13462. PMID: 25597339.
12. Tian J, Shu H, Qian Q, et al. Current status of cognition and skin care behavior in adolescent patients with acne: A survey in China. Chin Med J (Engl). 2024;137(4):476–477. DOI: 10.1097/CM9.0000000000002858. PMID: 37989598.
13. Twenge JM, Martin GN. Gender differences in associations between digital media use and psychological well-being: Evidence from three large datasets. J Adolesc. 2020;79(1):91–102. DOI: 10.1016/j.adolescence.2019.12.018. PMID: 31926450.
14. Vandenbosch L, Fardouly J, Tiggemann M. Social media and body image: Recent trends and future directions. Curr Opin Psychol. 2022;45:101289. DOI: 10.1016/j.copsyc.2021.12.002. PMID: 35030460.
15. Wetstone R, Grant-Kels JM. The skincare craze among tweens: Ethical and dermatologic implications of social media beauty trends. Clin Dermatol. 2025;43(6):897–899. DOI: 10.1016/j.clindermatol.2025.02.009. PMID: 39971259.
ჩამოტვირთვები
გამოქვეყნებული
როგორ უნდა ციტირება
გამოცემა
სექცია
