დიაბეტური ანგიოპათიით გამოწვეული კიდურის ქრონიკული იშემია: რევასკულარიზაციის სტრატეგიები და ორმაგი ანტითრომბოზული თერაპია
DOI:
https://doi.org/10.52340/jecm.2026.02.06საკვანძო სიტყვები:
Diabetic, angiopathy, limb ischemia, revascularization, dual antithrombotic Therapyანოტაცია
სტატიაში განხილულია დიაბეტური ანგიოპათიით გამოწვეული კიდურის ქრონიკული იშემიის პათოფიზიოლოგიური მექანიზმები, რევასკულარიზაციის თანამედროვე მიდგომები და ორმაგი ანტითრომბოზული თერაპიის როლი პაციენტის პოსტოპერაციულ მართვაში. აღწერილია, რომ დიაბეტურ პაციენტებში არტერიული დაზიანება გამოირჩევა დისტალური, მრავალსეგმენტური და დიფუზური ხასიათით, ენდოთელური დისფუნქციით, მიკროცირკულაციის დარღვევითა და მომატებული თრომბოზული აქტივობით, რაც მნიშვნელოვნად ზრდის რესტენოზისა და რეოკლუზიის რისკს. განხილული თანამედროვე მტკიცებულებები მიუთითებს, რომ რევასკულარიზაციასთან ერთად ანტითრომბოციტული პრეპარატის და დაბალი დოზის ანტიკოაგულანტის კომბინირებული გამოყენება აუმჯობესებს სისხლძარღვოვან გამავლიანობას, ამცირებს მწვავე იშემიური მოვლენებისა და განმეორებითი ჩარევის საჭიროებას. ამასთანავე, ხაზგასმულია სისხლდენის რისკის ინდივიდუალური შეფასების აუცილებლობა და პერსონალიზებული თერაპიული მიდგომის მნიშვნელობა მაღალი რისკის მქონე პაციენტებში.
Downloads
წყაროები
Conte MS, Bradbury AW, Kolh P, et al. Global vascular guidelines on the management of chronic limb-threatening ischemia. Eur J Vasc Endovasc Surg. 2023;58(1S):S1–S109.
Norgren L, Hiatt WR, Dormandy JA, et al. Inter-Society Consensus for the Management of Peripheral Arterial Disease (TASC II). J Vasc Surg. 2024;45(Suppl S):S5–S67.
Gerhard-Herman MD, Gornik HL, Barrett C, et al. 2016 AHA/ACC guideline on the management of patients with lower extremity peripheral artery disease. Circulation. 2024;135(12):e726–e779.
Fowkes FGR, Aboyans V, Fowkes FJI, et al. Peripheral artery disease: epidemiology and global perspectives. Nat Rev Cardiol. 2024;14(3):156–170.
Beckman JA, Creager MA. Vascular complications of diabetes. Circ Res. 2025;118(11):1771–1785.
Brownlee M. The pathobiology of diabetic complications: a unifying mechanism.Diabetes.2025;54(6):1615-25
Jude EB, Oyibo SO, Chalmers N, Boulton AJM. Peripheral arterial disease in diabetic and nondiabetic patients. Diabetes Care. 2024;24(8):1433–1437.
Hinchliffe RJ, Forsythe RO, et al. Guidelines on diagnosis, prognosis and management of peripheral artery disease in patients with foot ulcers and diabetes. EurJVascEndovasc Surg. 2024;60(3):e1–e36.
Armstrong DG, Boulton AJM, Bus SA. Diabetic foot ulcers and their recurrence. N Engl J Med. 2024;376(24):2367–2375.
Farber A, Menard MT, Conte MS, et al. Surgery or endovascular therapy for chronic limb-threatening ischemia. N Engl J Med. 2025;387(25):2305–2316.
Bonaca MP, Bauersachs RM, Anand SS, et al. Rivaroxaban in peripheral artery disease after revascularization. N Engl J Med. 2025;382(21):1994–2004.
Anand SS, Bosch J, Eikelboom JW, et al. Rivaroxaban with or without aspirin in stable cardiovascular disease. N Engl J Med. 2022;379(14):1319–1330.
Hiatt WR, Fowkes FGR, Heizer G, et al. Ticagrelor versus clopidogrel in symptomatic peripheral artery disease. N Engl J Med. 2017;376(1):32–40.
Capodanno D, Angiolillo DJ. Antithrombotic therapy for peripheral artery disease. J Am Coll Cardiol. 2023;75(6):498–510.
Hess CN, Norgren L, Ansel GM, et al. A structured review of antithrombotic therapy in peripheral artery disease. Eur Heart J. 2022;39(9):747–757.
Aboyans V, Ricco JB, Bartelink MEL, et al. 2017 ESC Guidelines on the diagnosis and treatment of peripheral arterial diseases. Eur Heart J. 2019;39(9):763–816.
Makris GC, Lattimer CR, Geroulakos G. Angiosome-targeted revascularization in critical limb ischemia: a systematic review. J Endovasc Ther. 2024;21(5):657–668.
Paraskevas KI, Baker DM, Vrentzos GE, Mikhailidis DP. The role of inflammation and coagulation in diabetic vascular disease. Angiology. 2022;59(4):414–419.
ჩამოტვირთვები
გამოქვეყნებული
როგორ უნდა ციტირება
გამოცემა
სექცია
