რევმატოიდული ართრიტით დაავადებული პაციენტების მკურნალობა აჭარის რეგიონში: რატომ ბიოლოგიური თერაპია?
DOI:
https://doi.org/10.52340/jecm.2026.01.05საკვანძო სიტყვები:
Rheumatoid arthritis, biological therapy, Actemra (Tocilizumab)ანოტაცია
შესავალი. რევმატოიდული ართრიტი (RA) სახსრების ქრონიკული, სისტემური ანთებითი დაავადებაა, რომელიც მოსახლეობის დაახლოებით 1%-ს აღენიშნება. უფრო ხშირად ვლინდება 30-დან 60 წლამდე ასაკის ქალებში და ხასიათდება ხრტილისა და ძვლების პროგრესირებადი დაზიანებით, რაც იწვევს ინვალიდობის განვითარებას. მიუხედავად იმისა, რომ ზუსტი მიზეზი უცნობია, ცნობილია, რომ გენეტიკური და გარემო ფაქტორები მნიშვნელოვან როლს თამაშობს დაავადების განვითარებაში. მკურნალობის ბოლო მიღწევებმა, განსაკუთრებით დაავადების მამოდიფიცირებელი ბიოლოგიური ანტირევმატული მედიკამენტების (bDMARDs) გამოყენებამ, მნიშვნელოვნად გააუმჯობესა შედეგები, მაგრამ განკურნება კვლავ რჩება მიუღწეველი. ტოცილიზუმაბი, IL-6 რეცეპტორების ინჰიბიტორი, წარმოადგენს RA-ის სამკურნალოდ ბიოლოგიურ თერაპიას, განსაკუთრებით იმ პაციენტებისთვის, რომლებიც არ რეაგირებენ ჩვეულებრივ სინთეზურ DMARD-ებზე (csDMARDs). მიუხედავად პრეპარატის ეფექტურობისა, გამოვლენილი გვერდითი მოვლენების გამო, მისი გამიყენება საჭიროებს სიფრთხილეს და რეგულარულ მონიტორინგს.
მიზანი. კვლევა მიზნად ისახავს აჭარის რეგიონის პაციენტებში რევმატოიდული ართრიტის სამკურნალოდ გამოყენებული აქტემრას (ტოცილიზუმაბი) ეფექტურობისა და უსაფრთხოების შეფასებას, მდგრადი რემისიის ან დაავადების დაბალი აქტივობის მიღწევას, და ამავდროულად გამოვლენილი გვერდითი მოვლენების შეფასებას.
მასალები და მეთოდები. ჩვენ შევისწავლეთ რევმატოიდული ართრიტის მქონე 26 პაციენტი (22 ქალი, 4 მამაკაცი) 28-დან 68 წლამდე ასაკის, რომლებიც იღებდნენ 162 მგ ტოცილიზუმაბის კანქვეშა ინექციას კვირაში ერთხელ. კლინიკური პარამეტრები, მათ შორის ტკივილის ინტენსივობა, C-რეაქტიული ცილა და ერითროციტების დალექვის სიჩქარე, შეფასდა 3, 6 და 12 თვის მკურნალობის შემდეგ. მკურნალობის ინტერვალები განისაზღვრა მკურნალობაზე პაციენტის პასუხის მიხედვით.
შედეგები. ტოცილიზუმაბით მკურნალობამ მნიშვნელოვნად გააუმჯობესა პაციენტების მდგომარეობა ანთების, ტკივილისა და დილის შებოჭილობის სწრაფი შემცირებით, ფიზიკური ფუნქციის გაუმჯობესებით და გრძელვადიანი გართულებების შემცირებით. C-რეაქტიული ცილის (CRP) და ერითროციტების დალექვის სიჩქარის (ESR) დონე მნიშვნელოვნად შემცირდა 3 თვის შემდეგ და კიდევ უფრო მეტად 12 თვის შემდეგ. 12 თვის შემდეგ პაციენტების უმეტესობას აღენიშნებოდა მსუბუქი ტკივილის ინტენსივობა და არავის არ აღენიშნებოდა ძლიერი ტკივილი. 12 თვის შემდეგ პაციენტების 27%-ს ჰქონდა მომატებული CRP (მამაკაცების 0%, ქალების 27%) და პაციენტების 73%-ს ჰქონდა ნორმალური CRP. 12 თვის შემდეგ პაციენტების მხოლოდ 11%-ს (მამაკაცების 0%, ქალების 11%) ჰქონდა მაღალი ერითროციტების დალექვის სიჩქარე.
დასკვნა. ბიოლოგიურმა თერაპიამ ტოცილიზუმაბით აჩვენა მნიშვნელოვანი ეფექტურობა ანთების დონის შემცირებაში, სახსრების ფუნქციის გაუმჯობესებასა და რევმატოიდული ართრიტის მქონე პაციენტებში მდგრადი რემისიის ან დაავადების დაბალი აქტივობის მიღწევაში. მიუხედავად იმისა, რომ დაავადების მართვაში გვერდითი მოვლენები მოითხოვს სიფრთხილეს, ბიოლოგიური თერაპია გვთავაზობს მნიშვნელოვან გაუმჯობესებას რევმატოიდული ართრიტის პერსონალიზებულ მართვაში, განსაკუთრებით იმ შემთხვევებში, როდესაც ცუდია პროგნოზი ან სინთეზური დაავადების მამოდიფიცირებელი მედიკამენტები csDMARD-ები არაეფექტურია.
Downloads
წყაროები
Tornero Molina, J.; Hernández-Cruz, B.; Corominas, H. Initial Treatment with Biological Therapy in Rheumatoid Arthritis. J. Clin. Med. 2024, 13, 48. https://doi.org/10.3390/jcm13010048
EULAR recommendations for the management of rheumatoid arthritis with synthetic and biological disease-modifying antirheumatic drugs: 2022 update. Ann. Rheum. Dis. 2023, 82, 1–3. https://ard.bmj.com/content/82/1/3
New Rheumatoid Arthritis Treatments 2025. https://everyone.org/explore/treatment/?id=37
Brown, P.; Pratt, A.G.; Hyrich, K.L. Therapeutic advances in rheumatoid arthritis. BMJ 2024;384:e070856. https://www.bmj.com/content/384/bmj-2022-070856
Orozco, V.H.A.; Burgos García, M.; Girón, L.N.; Robinson, … Biological therapy in rheumatoid arthritis: A review of adverse reactions. ScienceDirect, 2022. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S2444440522000681
Fujii, T.; Murata, K.; et al. Management and treatment outcomes of rheumatoid arthritis in the era of biologic and targeted synthetic therapies: evaluation of 10-year data from the KURAMA cohort. Arthritis Res. Ther. 2024, 16. https://arthritis-research.biomedcentral.com/articles/10.1186/s13075-023-03251-z
Fraenkel, L.; Bathon, J.M.; England, B.R.; et al. 2021 American College of Rheumatology Guideline for the Treatment of Rheumatoid Arthritis. Arthritis Care Res. 2021. https://doi.org/10.1002/acr.24596
Majorczyk, E.; Mazurek-Mochol, M.; Pawlik, A.; et al. Clinical Factors and the Outcome of Treatment with Methotrexate in Rheumatoid Arthritis. J. Clin. Med. 2022, 11, 6078. https://doi.org/10.3390/jcm11206078
Diep, V.; Barbier, V.; Doussière, M.; et al. Comparison of Rheumatoid Arthritis Patients’ 2-Year Infliximab, Abatacept, and Tocilizumab Persistence Rates. J. Clin. Med. 2022, 11, 5978. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36294300/
González-Álvaro, I.; Ortiz, A.M.; Seoane, I.V.; et al. Biomarkers predicting a need for intensive treatment in patients with early arthritis. Curr Pharm Des. 2015, 21(2), 170–181.
Tsintsadze, N.; Kakhidze, I.; Kakabadze, N.; et al. Treating Ankylosing Spondylitis of Patients in Adjara Region: Why Biological Therapy? J. Clin. Exp. Med. https://journals.4science.ge/index.php/jecm/article/view/3049
Bullock, J.; Rizvi, S.A.A.; Saleh, A.M.; et al. Rheumatoid Arthritis: A Brief Overview of the Treatment. Med Princ Pract. 2018 Sep. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6422329/
Interleukin-6 Receptor Inhibitors for the Treatment of Rheumatoid Arthritis. https://www.rheumatologyadvisor.com/cch/role-of-il6-receptor-antagonists-for-ra-management/
D’Angelo, S.; Tirri, E.; Giardino, A.M.; et al. Tocilizumab as Second Anti-TNFα Drug in Patients with Rheumatoid Arthritis, Psoriatic Arthritis and Axial Spondyloarthritis in Italy: GO-BEYOND. J. Clin. Med. 2022, 11, 4178. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35887946/
O’Neil, L.J.; Alpízar-Rodríguez, D.; Deane, K.D. Rheumatoid Arthritis: The Continuum of Disease and Strategies for Prediction, Early Intervention, and Prevention. J. Rheumatol. 2024. https://www.jrheum.org/content/jrheum/early/2024/02/09/jrheum.2023-0334.full.pdf
Molteni, E.; Adinolfi, A.; Bondi, V.; et al. Novel insights into the management of rheumatoid arthritis: one year in review 2024. Clin. Exp. Rheumatol. 2024, 42(5), 947–960. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38743447/
Favalli, E.G.; Maioli, G.; Caporali, R. Biologics or Janus Kinase Inhibitors in Rheumatoid Arthritis Patients Who are Insufficient Responders to Conventional Anti-Rheumatic Drugs. 2024; 84(8), 877–894. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38949688/
Alcaide, L.; Torralba, A.I.; Eusamio Serre, J.; et al. Current state, control, impact and management of rheumatoid arthritis according to patient: AR 2020 national survey. Reumatol. Clin. 2022, 18, 177–183. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33250361/
Leon, L.; Abasolo, L.; Fernandez-Gutierrez, B.; et al. Direct medical costs and their predictors in the EMAR-II cohort: Variability in the management of rheumatoid arthritis and spondyloarthritis in Spain. Reumatol. Clin. 2018, 14, 4–8.
Almutairi, K.B.; Nossent, J.C.; Preen, D.B.; et al. The Prevalence of Rheumatoid Arthritis: A Systematic Review of Population-based Studies. J. Rheumatol. 2021, 48, 669–676.
Smolen, J.S.; Landewé, R.B.M.; et al. EULAR recommendations for the management of rheumatoid arthritis with synthetic and biological DMARDs: 2022 update. Ann. Rheum. Dis. 2023, 82, 3–18.
Smolen, J.S.; Aletaha, D.; et al. Rheumatoid arthritis. Nat. Rev. Dis. Prim. 2018, 4, 18001.
Archer, R.; Hock, E.; Hamilton, J.; et al. Assessing prognosis and prediction of treatment response in early rheumatoid arthritis: Systematic reviews. Health Technol. Assess. 2018, 22, 1–294.
Lewis, M.J.; Barnes, M.R.; Blighe, K.; et al. Molecular portraits of early rheumatoid arthritis identify clinical and treatment response phenotypes. Cell Rep. 2019, 28(9), 2455–2470.e5. https://doi.org/10.1016/j.celrep.2019.07.091
Buch, M.H.; Eyre, S.; McGonagle, D. Persistent inflammatory and non-inflammatory mechanisms in refractory rheumatoid arthritis. Nat. Rev. Rheumatol. 2021, 17(1), 17–33. https://doi.org/10.1038/s41584-020-00541-7
Pitzalis, C.; Choy, E.H.S.; Buch, M.H. Transforming clinical trials in rheumatology: towards patient-centric precision medicine. Nat. Rev. Rheumatol. 2020, 16(10), 590–599. https://doi.org/10.1038/s41584-020-0491-4
Lalor, A.F.; Brooker, J.E.; Rozbroj, T.; et al. Factors influencing clinician prescribing of DMARDs for inflammatory arthritis: a systematic review and thematic synthesis of qualitative studies. Semin. Arthritis Rheum. 2022, 55, 151988. https://doi.org/10.1016/j.semarthrit.2022.151988
Aletaha, D.; Smolen, J.S. The rheumatoid arthritis patient in the clinic: Comparing more than 1300 consecutive DMARD courses. Rheumatology 2002, 41, 1367–1374.
Smolen, J.S.; Aletaha, D.; Machold, K.P. Therapeutic strategies in early rheumatoid arthritis. Best Pract. Res. Clin. Rheumatol. 2005, 19, 163–177.
Smolen, J.S.; Landewé, R.B.M.; Bijlsma, J.W.J.; et al. EULAR recommendations for the management of rheumatoid arthritis with synthetic and biological DMARDs: 2019 update. Ann. Rheum. Dis. 2020, 79(6), 685–699. https://doi.org/10.1136/annrheumdis-2019-216655
Singh, J.A.; Hossain, A.; et al. Biologics or tofacitinib for rheumatoid arthritis in incomplete responders to methotrexate or other traditional DMARDs: A systematic review and network meta-analysis. Cochrane Database Syst. Rev. 2016, Cd012183.
Singh, J.A.; Hossain, A.; Mudano, A.S.; et al. Biologics or tofacitinib for people with rheumatoid arthritis naive to methotrexate: A systematic review and network meta-analysis. Cochrane Database Syst. Rev. 2017, 5, Cd012657.
Simpson, E.L.; Ren, S.; Hock, E.S.; et al. Rheumatoid arthritis treated with 6 months of first-line biologic or biosimilar therapy: An updated systematic review and network meta-analysis. Int. J. Technol. Assess. Health Care 2019, 35, 36–44.
Putrik, P.; Ramiro, S.; Kvien, T.K.; et al. Inequities in access to biologic and synthetic DMARDs across 46 European countries. Ann. Rheum. Dis. 2014, 73, 198–206.
Bergstra, S.A.; Branco, J.C.; Vega-Morales, D.; et al. Inequity in access to bDMARD care and how it influences disease outcomes across countries worldwide: Results from the METEOR registry. Ann. Rheum. Dis. 2018, 77, 1413–1420. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29980576/
Staheli, L.T. Lower extremity management. In: Staheli, L.T.; Hall, J.G.; Jaffe, K.M.; Paholke, D.O., editors. Arthrogryposis: A Text Atlas. Cambridge: Cambridge University Press; 1998. pp. 55–73.
Schlager, L.; Loiskandl, M.; Aletaha, D.; Radner, H. Predictors of successful discontinuation of biologic and targeted synthetic DMARDs in patients with rheumatoid arthritis in remission or low disease activity: a systematic literature review. Rheumatology (Oxford) 2020, 59(2), 324–334.
Lillegraven, S.; Paulshus Sundlisætern, A.; Aga, A.B.; et al. Discontinuation of conventional synthetic DMARDs in patients with rheumatoid arthritis and excellent disease control. JAMA 2023, 329(12), 1024–1026. https://doi.org/10.1001/jama.2023.0492
Entezami, P.; Fox, D.A.; Clapham, P.J.; Chung, K.C. Historical perspective on the etiology of rheumatoid arthritis. Hand Clin. 2011, 27, 1–10. http://dx.doi.org/10.1016/j.hcl.2010.09.006
Schett, G.; Emery, P.; Tanaka, Y.; et al. Tapering biologic and conventional DMARD therapy in rheumatoid arthritis: current evidence and future directions. Ann. Rheum. Dis. 2016, 75, 1428–1437. http://dx.doi.org/10.1136/annrheumdis-2016-209201
van der Heijde, D.M.; van Riel, P.L.; Nuver-Zwart, I.H.; et al. Sulphasalazine versus hydroxychloroquine in rheumatoid arthritis: 3-year follow-up. Lancet 1990, 335, 539. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1968547
van der Heijde, D.; Ramiro, S.; Landewé, R.; et al. 2016 Update of the ASAS-EULAR Management Recommendations for Axial Spondyloarthritis. Ann. Rheum. Dis. 2017, 76, 978–991.
Smolen, J.S.; Landewé, R.B.M. et al. EULAR Recommendations for the Management of Rheumatoid Arthritis with Synthetic and Biological DMARDs: 2019 Update. Ann. Rheum. Dis. 2020, 79, 685–699.
Favalli, E.G.; Pregnolato, F.; Biggioggero, M.; et al. Twelve-Year Retention Rate of First-Line TNF Inhibitors in Rheumatoid Arthritis: Real-Life Data From a Local Registry. Arthritis Care Res. 2016, 68, 432–439.
Papagoras, C.; Voulgari, P.V.; Drosos, A.A. Strategies after the Failure of the First Anti-TNF Alpha Agent in Rheumatoid Arthritis. Autoimmun. Rev. 2010, 9, 574–582.
Baillet, A.; Payraud, E.; Niderprim, V.A.; et al. A dynamic exercise programme to improve patients’ disability in rheumatoid arthritis: a prospective randomized controlled trial. Rheumatology (Oxford) 2009, 48, 410–415.
Yazici, Y.; Curtis, J.R.; Ince, A.; et al. Efficacy of tocilizumab in patients with moderate to severe active RA and a previous inadequate response to DMARDs: The ROSE study. Ann. Rheum. Dis. 2012, 71, 198–205.
D.; Maranian, P.; Park, G.; et al. Disease progression and treatment responses in a prospective DMARD-naive seropositive early RA cohort: does gender matter? J. Rheumatol. 2010, 37, 2475–2485. https://doi.org/10.3899/jrheum.091432
Jawaheer, D.; Olsen, J.; Hetland, M.L. Sex differences in response to anti-TNF therapy in early and established RA—results from the DANBIO Registry. J. Rheumatol. 2012, 39, 46–53. https://doi.org/10.3899/jrheum.110548
Lend, K.; van Vollenhoven, R.F.; Lampa, J.; et al. Sex differences in remission rates over 24 weeks among three different biologic treatments compared to conventional therapy in early RA (NORD-STAR): post-hoc analysis. Lancet Rheumatol. 2022, 4, e688–e698. https://doi.org/10.1016/S2665-9913(22)00186-2
Teuwen, M.M.H.; Van Weely, S.F.E.; Vliet Vlieland, T.P.M.; et al. Effectiveness of longstanding exercise therapy compared with usual care for people with RA and severe functional limitations: a randomized controlled trial. Ann. Rheum. Dis. 2024, 83, 437–445.
Centers for Disease Control and Prevention. Physical Activity for Arthritis. 2017 April 25. https://www.cdc.gov/arthritis/basics/physical-activity-overview.html
Cooney, J.K.; Law, R.J.; Matschke, V.; et al. Benefits of exercise in rheumatoid arthritis. J. Aging Res. 2011, 2011:681640.
Burska, A.N.; Roget, K.; Blits, M.; et al. Gene expression analysis in RA: towards personalized medicine. Pharmacogenomics J. 2014, 14, 93–106.
Nakamura, S.; Suzuki, K.; Iijima, H.; et al. Identification of baseline gene expression signatures predicting therapeutic responses to three biologic agents in RA: a retrospective observational study. Arthritis Res. Ther. 2016, 18, 159.
ჩამოტვირთვები
გამოქვეყნებული
როგორ უნდა ციტირება
გამოცემა
სექცია
